W środę (25.02) suwalscy radni zdecydowali, że rondo u zbiegu ulic Kawaleryjskiej i Powstańców Wielkopolskich otrzyma nazwę 'Rondo imienia Ksawerego Rukata", a u zbiegu ulic Zastawie i Powstańców Wielkopolskich "Rondo imienia Kazimierza Jakuba Kulwiecia".
Klub Razem dla Suwałk wystąpił z wnioskiem o podjęcie uchwały w sprawie nadania rondu nazwy imienia Kazimierza Jakuba Kulwiecia oraz uchwały w sprawie nadania rondu nazwy imienia Ksawerego Rukata. W środę, podczas posiedzenia Rady Miasta, radni pochylili się nad projektem tych uchwał i zdecydowali o ich przyjęciu.
Rondo położone u zbiegu ulic Zastawie i Powstańców Wielkopolskich otrzymało nazwę "Rondo imienia Kazimierza Jakuba Kuiwiecia".
Kazimierz Jakub Kulwieć (1871-1943), nauczyciel, krajoznawca, przyrodnik zafascynowany Suwalszczyzną, społecznik, współtwórca Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (PTK) — poprzednika PTTK. Urodził się 1 maja 1871 r. w Turbiszkach w guberni suwalskiej. W 1892 r. Kazimierz Kulwieć ukończył gimnazjum w Suwałkach. Studiował na wydziale przyrodniczym Uniwersytetu Warszawskiego, a ostateczne egzaminy magisterskie zdał w Odessie. W 1896 r. poślubił w Suwałkach Julię Kazimierę Kunegundę Stankiewicz. Mieli synów: Stanisława (zmarł w niemieckim obozie jenieckim), Zbigniewa (zamordowany przez Sowietów w Katyniu) i córkę Wandę (zamężną z Bronisławem Strumiłło). Kazimierz Kulwieć przez całe życie badał faunę i florę. Jedne z pierwszych swoich badań wspólnie z Kazimierzem Czerwińskim prowadził na Suwalszczyźnie na początku XX wieku. Z inicjatywy Kazimierza Kulwiecia oraz m.in. Aleksandra Janowskiego i Karola Hoffmana powstało w 1906 r. Polskie Towarzystwo Krajoznawcze. On też zainicjował utworzenie Oddziału PTK w Suwałkach. W czasie I wojny światowej Kazimierz Kulwieć przebywał w Rosji, a po powrocie do kraju założył gimnazjum w Warszawie, w którym uczył się m.in. znany aktor Jan Ciecierski, który wychowywał się w Suwałkach. W marcu 1926 r. wraz z Karolem Hoffinanem, Zygmuntem Kadłubowskim i Gustawem Zabłockim założyli w Warszawie Zrzeszenie Suwalczan. W 1929 r. ze względu na stan zdrowia Kazimierz Kulwieć przeniósł się do Torunia. W latach dwudziestych XX wieku zabiegał o uruchomienie placówki krajoznawczej nad Wigrami. W 1929 r. oddano do użytku w Starym Folwarku schronisko PTK, którego patronem został właśnie Kazimierz Kulwieć. W 1937 otrzymał Złoty Krzyż Zasługi. We wrześniu 1939 roku agresja sowiecka zastała Kazimierza Kulwiecia w Nowogródzkiem w posiadłości córki w Andrzejkowie. Rodzina Kulwieciów została deportowana do archangielskiej tajgi. Kazimierz Kulwieć zmarł 14 lutego 1943 r. (16 lutego 1942 r. według danych rodziny). Pochowano go na cmentarzu w miejscowości Wierużskie w obwodzie archangielskim. Imię Kazimierza Kulwiecia nosi Biblioteka Centralna PTTK w Warszawie.
Rondo położone u zbiegu ulic Kawaleryjskiej i Powstańców Wielkopolskich otrzymało nazwę 'Rondo imienia Ksawerego Rukata".
Ksawery Rukat (1876-1943) był członkiem suwalskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (1912). W listopadzie 1914 r. zaangażował się w tworzenie Suwalskiego Powiatowego Komitetu Obywatelskiego, który zajmował się udzielaniem pomocy ludności poszkodowanej w czasie działań wojennych. 10 stycznia 1915 r. został jego pełnomocnikiem na gm. Jeleniewo, a 24 stycznia - przewodniczącym komitetu gminnego. Od marca 1917 r. wraz z synem Ireneuszem należał do POW. W jego majątku skupiała się młodzież na ćwiczenia, a przejezdni członkowie POW oraz kurierzy znajdowali schronienie. Mieściły się tu centralne magazyny broni i materiałów wybuchowych. Niezależnie od własnej pracy włożył w POW duże sumy pieniędzy. W listopadzie 1918 r. został członkiem Tymczasowej Rady Obywatelskiej Okręgu Suwalskiego. Reprezentował ją w końcu grudnia na czele pięcioosobowej delegacji Suwalszczyzny na Zjeździe Polskim w Wilnie. Od lutego 1919 r. organizował suwalski samorząd powiatowy. Został przedstawicielem Tymczasowej Rady Obywatelskiej Okręgu Suwalskiego w Tymczasowej Radzie Powiatowej Suwalskiej, a 21 lutego wszedł w skład jej prezydium jako zastępca przewodniczącego. Pracował też w komisji finansowej i wojskowej. Po zreorganizowaniu dotychczasowych tymczasowych władz powiatowych 30 maja 1920 r. wziął udział w pierwszym posiedzeniu nowo wybranego Sejmiku Powiatowego Suwalskiego. Delegaci wybrali Ksawerego Rukata do Wydziału Powiatowego na delegata do Rady Wojewódzkiej. W lipcu i sierpniu 1920 r. pozostał na Suwalszczyźnie i w czasie okupacji litewskiej prowadził działalność publiczną. 28 lipca został członkiem zarządu i prezesem Rady Ludowej Okręgu Suwalskiego i jedynej polskiej władzy na Suwalszczyźnie. Miał ogromne zasługi w tworzeniu Pułku Strzelców Suwalskich, zaś w końcu sierpnia 1919 r. wystawił pod komendą syna Ireneusza oddział konny do udziału w powstaniu sejneńskim. Za wkład w odzyskiwanie niepodległości otrzymał w 1938 r. Medal Niepodległości. Do 1930 r. Ksawery Rukat przejawiał dużą aktywność społeczną. Wchodził w skład zarządu okręgowego w Suwałkach (1919-1925) i wojewódzkiego w Białymstoku Związku Kółek Rolniczych. Z list PSL „Piast" dwukrotnie startował w wyborach do Sejmu RP z drugiego miejsca na listach, ale mandatu nie uzyskał. W 1930 r. listę z jego nazwiskiem odrzuciła komisja wyborcza. Od tej p o r y nie uczestniczył w życiu publicznym. Według Stefana Buczyńskiego, od 17 listopada 1939 r. Ksawery Rukat. był komendantem obwodu Suwałki Służby Zwycięstwu Polski, a od lutego 1940 r. - obwodu Związku Walki Zbrojnej w stopniu podporucznika czasu wojny. Pod okupacją niemiecką, zimą 1940 r., wstąpił do Korpusu Ziemi Suwalskiej i wsparł go znaczną kwotą pieniężną. W lipcu 1940 r., wraz ze Stanisławem Widornikiem (Wydornikiem), opuścił organizację i 22 września obaj powołali nową - Odrodzenie Narodowe. Za pośrednictwem córki Heleny nawiązali kontakt z konspiracją warszawską Ksawery Rukat został aresztowany przez Niemców 10 maja 1941 r. Proces członków Odrodzenia Narodowego odbył się w Królewcu od 24 lutego do 2 marca 1943 r. Wraz z pięcioma innymi osobami został skazany na karę śmierci. Wyrok wykonano w więzieniu Neubau 19 maja 1943 r. przez ścięcie na gilotynie.
Źródło — Suwalski Słownik Biograficzny Tom 1
Foto: UM Suwałki
